diff --git a/calculator.py b/calculator.py new file mode 100644 index 0000000..7f82680 --- /dev/null +++ b/calculator.py @@ -0,0 +1,273 @@ +#!/usr/bin/env python3 +# -*- coding: utf-8 -*- +"""teen-calorie-calculator —— 每日热量需求计算器(青少年 + 成人) + +输入:性别 / 年龄 / 身高(cm) / 体重(kg) / 每日步数 +输出:BMI 及年龄别判定 / BMR / PAL / TDEE / 目标摄入 / 蛋白质·钙目标 + +算法(详见 README.md): + 1. BMI = 体重(kg) / 身高(m)^2 + 7~17 岁用「年龄别 + 性别别」界值判定;18 岁起用成人标准 + 2. BMR:<18 岁用 Schofield 青少年公式;>=18 岁用 Mifflin-St Jeor 公式 + 3. PAL:由每日步数分段线性插值(5000 步 ≈ 1.45,10000 步 ≈ 1.60) + 4. TDEE = BMR × PAL,未成年再加 20~25 kcal/天 生长耗能 + 5. 目标摄入:维持量 ~ 维持量×1.1(BMI 处于正常范围偏下段时留出余量) + +用法: + python calculator.py # 默认示例参数 + python calculator.py --sex 男 --age 15 --height 173 --weight 55 --steps 5000 + python calculator.py --sex 女 --age 30 --height 160 --weight 48 --steps 8000 --json + +免责:结果为统计学估算(误差约 ±10%,约 ±200 kcal),不构成医学建议。 +""" +from __future__ import annotations + +import argparse +import json +import os + +MJCAL = 239.006 # 1 MJ = 239.006 kcal,用于 Schofield 公式单位换算 +HERE = os.path.dirname(os.path.abspath(__file__)) +CUTOFF_PATH = os.path.join(HERE, "cutoffs.json") + +# 每日步数 -> PAL 锚点(分段线性插值);PAL = 总能量消耗 / 基础代谢 +PAL_ANCHORS = [ + (0, 1.20), + (2500, 1.30), + (5000, 1.45), + (7500, 1.525), + (10000, 1.60), + (12500, 1.70), + (15000, 1.80), + (20000, 1.95), +] +PAL_JITTER = 0.05 # 输出估算区间时上下浮动 + +# 钙 RNI 参考值 mg/天(中国居民膳食营养素参考摄入量) +CALCIUM_RNI = [ + (0, 6, 200), + (7, 10, 1000), + (11, 13, 1200), + (14, 17, 1000), + (18, 49, 800), + (50, 200, 1000), +] + + +def normalize_sex(value): + v = str(value).strip().lower() + if v in ("male", "m", "男", "1", "boy"): + return "male" + if v in ("female", "f", "女", "0", "2", "girl"): + return "female" + raise ValueError("性别只能是 male/男 或 female/女,收到:%r" % value) + + +def load_cutoffs(path=CUTOFF_PATH): + with open(path, "r", encoding="utf-8") as fh: + return json.load(fh) + + +def interp_cutoff(table, age): + """按年龄在界值表上线性插值,支持 15.5 这类半岁。""" + ages = sorted(float(k) for k in table) + if age <= ages[0]: + return dict(table["%.1f" % ages[0]]) + if age >= ages[-1]: + return dict(table["%.1f" % ages[-1]]) + for a0, a1 in zip(ages, ages[1:]): + if age <= a1: + ratio = (age - a0) / (a1 - a0) + lo, hi = table["%.1f" % a0], table["%.1f" % a1] + return {k: round(lo[k] + ratio * (hi[k] - lo[k]), 2) for k in lo} + return dict(table["%.1f" % ages[-1]]) + + +def calc_bmi(weight_kg, height_cm): + h = height_cm / 100.0 + return weight_kg / (h * h) + + +def classify_bmi(bmi, age, sex): + """返回 (判定, 依据说明)。7<=age<18 用年龄别界值,其余用成人标准。""" + if 7 <= age < 18: + cut = interp_cutoff(load_cutoffs()["age_bmi"][sex], age) + basis = "年龄别界值:消瘦 <%.1f;超重 >=%.1f;肥胖 >=%.1f" % ( + cut["thin"], + cut["overweight"], + cut["obese"], + ) + if bmi < cut["thin"]: + return "消瘦", basis + if bmi >= cut["obese"]: + return "肥胖", basis + if bmi >= cut["overweight"]: + return "超重", basis + return "正常", basis + + basis = "成人标准:偏瘦 <18.5;正常 18.5-23.9;超重 24-27.9;肥胖 >=28" + if bmi < 18.5: + return "偏瘦", basis + if bmi < 24.0: + return "正常", basis + if bmi < 28.0: + return "超重", basis + return "肥胖", basis + + +def pal_from_steps(steps): + if steps <= PAL_ANCHORS[0][0]: + return PAL_ANCHORS[0][1] + for (s0, p0), (s1, p1) in zip(PAL_ANCHORS, PAL_ANCHORS[1:]): + if steps <= s1: + return round(p0 + (steps - s0) / (s1 - s0) * (p1 - p0), 3) + return PAL_ANCHORS[-1][1] + + +def bmr_schofield(sex, age, weight_kg): + """Schofield 体重公式(青少年),返回 kcal/天。""" + if age < 3: + mj = 0.249 * weight_kg - 0.127 if sex == "male" else 0.244 * weight_kg - 0.130 + elif age < 10: + mj = 0.095 * weight_kg + 2.110 if sex == "male" else 0.085 * weight_kg + 2.033 + elif age < 18: + mj = 0.074 * weight_kg + 2.754 if sex == "male" else 0.056 * weight_kg + 2.898 + elif age < 30: + mj = 0.063 * weight_kg + 2.896 if sex == "male" else 0.062 * weight_kg + 2.036 + elif age < 60: + mj = 0.048 * weight_kg + 3.653 if sex == "male" else 0.034 * weight_kg + 3.538 + else: + mj = 0.049 * weight_kg + 2.459 if sex == "male" else 0.038 * weight_kg + 2.755 + return mj * MJCAL + + +def bmr_mifflin(sex, age, height_cm, weight_kg): + """Mifflin-St Jeor 公式(成人),返回 kcal/天。""" + return 10 * weight_kg + 6.25 * height_cm - 5 * age + (5 if sex == "male" else -161) + + +def calc_bmr(sex, age, height_cm, weight_kg): + if age < 18: + return bmr_schofield(sex, age, weight_kg), "Schofield(青少年)" + return bmr_mifflin(sex, age, height_cm, weight_kg), "Mifflin-St Jeor(成人)" + + +def growth_allowance(age): + """生长发育额外耗能(kcal/天)。""" + if age < 10: + return 20 + if age < 18: + return 25 + return 0 + + +def protein_range(weight_kg): + """1.2 - 1.5 g/kg 体重/天""" + return round(weight_kg * 1.2), round(weight_kg * 1.5) + + +def calcium_target(age): + for lo, hi, value in CALCIUM_RNI: + if lo <= age <= hi: + return value + return 800 + + +def build_report(sex, age, height_cm, weight_kg, steps): + bmi = calc_bmi(weight_kg, height_cm) + category, basis = classify_bmi(bmi, age, sex) + bmr, formula = calc_bmr(sex, age, height_cm, weight_kg) + mifflin = bmr_mifflin(sex, age, height_cm, weight_kg) + pal = pal_from_steps(steps) + growth = growth_allowance(age) + + tdee = bmr * pal + growth + low = bmr * max(pal - PAL_JITTER, 1.0) + growth + high = bmr * (pal + PAL_JITTER) + growth + + # 目标摄入:正常范围偏下段(BMI < 20)留 10% 余量,其余留 5% + upper_factor = 1.1 if (category == "正常" and bmi < 20) else 1.05 + target_low, target_high = tdee, tdee * upper_factor + p_lo, p_hi = protein_range(weight_kg) + + return { + "input": { + "sex": "男" if sex == "male" else "女", + "age": age, + "height_cm": height_cm, + "weight_kg": weight_kg, + "steps_per_day": steps, + }, + "bmi": round(bmi, 2), + "bmi_category": category, + "bmi_basis": basis, + "bmr_kcal": round(bmr), + "bmr_formula": formula, + "bmr_alt_mifflin_kcal": round(mifflin), + "pal": pal, + "growth_kcal": growth, + "tdee_kcal": round(tdee), + "tdee_range_kcal": [round(low), round(high)], + "target_intake_kcal": [round(target_low), round(target_high)], + "protein_g": [p_lo, p_hi], + "calcium_mg": calcium_target(age), + "note": "估算误差约 ±10%(±200 kcal);未成年人请在家长或医生指导下调整饮食。", + } + + +def format_report(r): + i = r["input"] + g = lambda v: ("%g" % v) + lines = [ + "=" * 50, + "每日热量需求估算报告", + "=" * 50, + "输入:%s / %s 岁 / %s cm / %s kg / 每天约 %s 步" + % (i["sex"], g(i["age"]), g(i["height_cm"]), g(i["weight_kg"]), g(i["steps_per_day"])), + "", + "1) BMI = %.2f → %s" % (r["bmi"], r["bmi_category"]), + " %s" % r["bmi_basis"], + "", + "2) BMR(基础代谢)= %d kcal/天 [%s]" % (r["bmr_kcal"], r["bmr_formula"]), + " 对照:成人 Mifflin 公式 = %d kcal/天" % r["bmr_alt_mifflin_kcal"], + "", + "3) PAL(身体活动水平)= %.3f (每天约 %s 步)" % (r["pal"], g(i["steps_per_day"])), + "", + "4) TDEE(维持当前体重的热量)= %d kcal/天 区间 %d - %d" % ( + r["tdee_kcal"], r["tdee_range_kcal"][0], r["tdee_range_kcal"][1]), + ] + if r["growth_kcal"]: + lines.append(" 已含生长发育额外耗能 +%d kcal/天" % r["growth_kcal"]) + lines += [ + "", + "5) 建议每日摄入 = %d - %d kcal" % tuple(r["target_intake_kcal"]), + " 蛋白质 %d - %d g/天,钙 >= %d mg/天" % (r["protein_g"][0], r["protein_g"][1], r["calcium_mg"]), + "", + "提示:" + r["note"], + "=" * 50, + ] + return "\n".join(lines) + + +def main(argv=None): + parser = argparse.ArgumentParser(description="每日热量需求计算器(青少年 + 成人)") + parser.add_argument("--sex", default="male", help="male/男 或 female/女(默认 male)") + parser.add_argument("--age", type=float, default=15, help="年龄(岁)") + parser.add_argument("--height", type=float, default=173, help="身高 cm") + parser.add_argument("--weight", type=float, default=55, help="体重 kg") + parser.add_argument("--steps", type=int, default=5000, help="每日步数") + parser.add_argument("--json", action="store_true", help="以 JSON 输出") + args = parser.parse_args(argv) + + report = build_report( + normalize_sex(args.sex), args.age, args.height, args.weight, args.steps + ) + if args.json: + print(json.dumps(report, ensure_ascii=False, indent=2)) + else: + print(format_report(report)) + return 0 + + +if __name__ == "__main__": + raise SystemExit(main())