From ceed2e6460123d0ac9cb29d81925dc8242da5941 Mon Sep 17 00:00:00 2001 From: class03m12 Date: Thu, 24 Sep 2026 02:50:36 +0000 Subject: [PATCH] =?UTF-8?q?=E5=AE=9E=E7=8E=B0=E5=81=A5=E5=BA=B7=E8=AE=A1?= =?UTF-8?q?=E7=AE=97=E5=99=A8?= MIME-Version: 1.0 Content-Type: text/plain; charset=UTF-8 Content-Transfer-Encoding: 8bit - BMI:输入身高、体重,输出 BMI 值 - 每日热量需求:输入性别、年龄、身高、体重、每日步数,输出每日所需摄入量 - 每日健康食谱 --- health_calculator.py | 510 +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ 1 file changed, 510 insertions(+) create mode 100644 health_calculator.py diff --git a/health_calculator.py b/health_calculator.py new file mode 100644 index 0000000..fe22693 --- /dev/null +++ b/health_calculator.py @@ -0,0 +1,510 @@ +#!/usr/bin/env python3 +# -*- coding: utf-8 -*- +""" +健康计算器 +========== +本文件包含三个计算器: + + 1) BMI 计算器 + 输入:身高、体重 + 输出:BMI 值及所属区间 + + 2) 每日热量需求计算器 + 输入:性别、年龄、身高、体重、每日步数 + 输出:BMR / 活动系数 / 每日总消耗(TDEE) / 建议摄入量与三大营养素 + + 3) 每日健康食谱 + 输入:同上(自动取目标热量) + 输出:按目标热量反推的一日三餐 + 加餐,含每项份量与热量 + +用法: + python health_calculator.py bmi -H 175 -W 68 + python health_calculator.py calorie -g 男 -a 40 -H 175 -W 68 -s 5000 --goal 维持 + python health_calculator.py recipe -g 男 -a 40 -H 175 -W 68 -s 5000 --goal 维持 + python health_calculator.py # 交互式菜单 + +判定标准: + · BMI :中国成人标准 WS/T 428-2013 + 偏瘦 < 18.5 ≤ 正常 < 24.0 ≤ 超重 < 28.0 ≤ 肥胖 + · BMR :Mifflin-St Jeor 公式(美国营养与饮食学会推荐) + · 活动系数 PAL:按每日步数分档 + · 食谱热量分配:早 25% / 午 35% / 晚 30% / 加餐固定 +""" + +import argparse +import sys +from typing import List, Optional, Tuple + + +# =========================================================================== +# 第一部分:BMI 计算器 +# =========================================================================== +def classify(bmi: float) -> Tuple[str, str]: + """按中国成人标准返回 (区间名称, 提示语)。""" + if bmi < 18.5: + return "偏瘦", "低于正常范围,建议适当增加营养摄入" + if bmi < 24.0: + return "正常", "处于健康范围,请继续保持" + if bmi < 28.0: + return "超重", "高于正常范围,建议控制饮食并增加运动" + return "肥胖", "明显高于正常范围,建议咨询专业医生或营养师" + + +def normal_weight_range(height_m: float) -> Tuple[float, float]: + """返回该身高对应的正常体重区间(kg),按 BMI 18.5 ~ 23.9 反推。""" + return 18.5 * height_m ** 2, 23.9 * height_m ** 2 + + +def calculate(height_m: float, weight_kg: float) -> float: + """BMI = 体重(kg) / 身高(m) 的平方。""" + return weight_kg / (height_m ** 2) + + +def render_bmi(height_m: float, weight_kg: float) -> str: + """生成 BMI 的完整输出文本。""" + bmi = calculate(height_m, weight_kg) + label, advice = classify(bmi) + low, high = normal_weight_range(height_m) + + lines = [ + "=" * 34, + " BMI 计算结果", + "=" * 34, + f" 身高 : {height_m * 100:.1f} cm", + f" 体重 : {weight_kg:.1f} kg", + f" BMI : {bmi:.1f}", + f" 所属区间 : {label}", + f" 正常体重 : {low:.1f} ~ {high:.1f} kg", + "-" * 34, + f" {advice}", + "=" * 34, + ] + return "\n".join(lines) + + +# =========================================================================== +# 第二部分:每日热量需求计算器 +# =========================================================================== +# 每日步数下限 → (活动系数 PAL, 活动水平名称) +# 顺序从高到低,取第一个满足 steps >= 阈值 的档位 +STEP_LEVELS = [ + (12500, 1.9, "极高活动"), + (10000, 1.725, "高度活动"), + (7500, 1.55, "中度活动"), + (5000, 1.375, "轻度活动"), + (0, 1.2, "久坐"), +] + +# 目标相对维持量的热量增减(kcal/天) +GOALS = { + "维持": 0, + "减脂": -300, + "增肌": +300, +} + + +def normalize_gender(text: str) -> Optional[str]: + """把各种写法统一成 '男' / '女',无法识别返回 None。""" + s = text.strip().lower() + if s in ("男", "m", "male", "1"): + return "男" + if s in ("女", "f", "female", "0"): + return "女" + return None + + +def pal_for_steps(steps: int) -> Tuple[float, str]: + """按每日步数返回 (活动系数 PAL, 活动水平名称)。""" + for threshold, pal, label in STEP_LEVELS: + if steps >= threshold: + return pal, label + return 1.2, "久坐" + + +def calc_bmr(gender: str, weight_kg: float, height_cm: float, age: int) -> float: + """Mifflin-St Jeor 公式计算基础代谢率。""" + base = 10 * weight_kg + 6.25 * height_cm - 5 * age + return base + 5 if gender == "男" else base - 161 + + +def calc_tdee(bmr: float, pal: float) -> float: + """每日总消耗 = 基础代谢 × 活动系数。""" + return bmr * pal + + +def target_kcal(gender: str, age: int, height_cm: float, + weight_kg: float, steps: int, goal: str = "维持") -> float: + """按性别、年龄、身高、体重、步数与目标,算出建议摄入热量。""" + bmr = calc_bmr(gender, weight_kg, height_cm, age) + pal, _ = pal_for_steps(steps) + return calc_tdee(bmr, pal) + GOALS.get(goal, 0) + + +def macro_split(kcal: float) -> Tuple[float, float, float]: + """按 蛋白 20% / 脂肪 27% / 碳水 53% 换算克数。 + 蛋白和碳水 4 kcal/g,脂肪 9 kcal/g。""" + protein = kcal * 0.20 / 4 + fat = kcal * 0.27 / 9 + carb = kcal * 0.53 / 4 + return protein, fat, carb + + +def render_calorie(gender: str, age: int, height_cm: float, + weight_kg: float, steps: int, goal: str = "维持") -> str: + """生成每日热量需求的完整输出文本。""" + bmr = calc_bmr(gender, weight_kg, height_cm, age) + pal, level = pal_for_steps(steps) + tdee = calc_tdee(bmr, pal) + target = tdee + GOALS.get(goal, 0) + protein, fat, carb = macro_split(target) + + lines = [ + "=" * 40, + " 每日热量需求计算结果", + "=" * 40, + f" 性别 / 年龄 : {gender} / {age} 岁", + f" 身高 / 体重 : {height_cm:.1f} cm / {weight_kg:.1f} kg", + f" 每日步数 : {steps:,} 步", + "-" * 40, + f" 基础代谢 BMR : {bmr:,.0f} kcal", + f" 活动系数 PAL : {pal}({level})", + f" 每日总消耗 : {tdee:,.0f} kcal ← 维持当前体重", + "-" * 40, + f" 目标({goal}): {target:,.0f} kcal", + f" 蛋白质 : {protein:.0f} g", + f" 脂肪 : {fat:.0f} g", + f" 碳水化合物 : {carb:.0f} g", + ] + + # 安全下限提醒:长期摄入低于此值可能损害代谢 + floor = 1200 if gender == "女" else 1500 + if target < floor: + lines += [ + "-" * 40, + f" ⚠ 低于安全下限 {floor} kcal。长期如此可能降低代谢、流失肌肉,", + " 建议通过增加活动量(提高步数)扩大消耗,而非继续压低摄入。", + ] + + lines.append("=" * 40) + return "\n".join(lines) + + +# =========================================================================== +# 第三部分:每日健康食谱 +# =========================================================================== +# 固定项:(名称, 份量描述, 热量 kcal) +# 可调项:(名称, 每 100 g 热量 kcal, 占本餐可调热量百分比) +# —— 可调项的克数由「本餐目标热量 − 固定项热量」反推,自动适配不同热量目标 +SNACK = [ + ("无糖酸奶", "150 g", 90), + ("苹果", "200 g(约 1 个)", 104), + ("混合坚果", "10 g(约 7 颗杏仁)", 60), +] + +MEAL_TEMPLATE = [ + ("早餐", 25, [ + ("燕麦片", 380, 50), + ("全麦面包", 250, 50), + ], [ + ("无糖豆浆", "300 ml", 90), + ("水煮蛋", "1 个(约 50 g)", 72), + ("小番茄", "100 g", 20), + ]), + ("午餐", 35, [ + ("杂粮饭(熟)", 120, 55), + ("鸡胸肉(熟)", 133, 45), + ], [ + ("清炒时蔬", "300 g", 90), + ("烹调油", "10 g", 90), + ]), + ("晚餐", 30, [ + ("杂粮饭(熟)", 120, 55), + ("清蒸鱼", 105, 45), + ], [ + ("蒜蓉青菜", "300 g", 84), + ("烹调油", "8 g", 72), + ]), +] + + +def round_to(value: float, step: int = 5) -> int: + """把克数四舍五入到最接近的 step(默认 5 g),便于实际称量。""" + return int(round(value / step) * step) + + +def render_meal_plan(target: float) -> str: + """按目标热量反推一日食谱,返回可直接打印的文本。""" + snack_kcal = sum(k for _, _, k in SNACK) + remaining = target - snack_kcal + ratio_sum = sum(r for _, r, _, _ in MEAL_TEMPLATE) + + lines = [ + "=" * 44, + " 每日健康食谱", + "=" * 44, + f" 目标热量:{target:,.0f} kcal", + f" 分配比例:早 25% / 午 35% / 晚 30% / 加餐固定", + "=" * 44, + ] + + total = 0.0 + low_flag = False + + for meal_name, ratio, adjustable, fixed in MEAL_TEMPLATE: + meal_target = remaining * ratio / ratio_sum + fixed_kcal = sum(k for _, _, k in fixed) + adjustable_kcal = meal_target - fixed_kcal + + if adjustable_kcal <= 0: + low_flag = True + adjustable_kcal = 0 + + lines.append("") + lines.append(f" 【{meal_name}】目标 {meal_target:,.0f} kcal") + lines.append(" " + "-" * 40) + + meal_total = fixed_kcal + for item, per100, share in adjustable: + need = adjustable_kcal * share / 100 + grams = round_to(need / (per100 / 100)) if per100 else 0 + if grams < 20: + grams = 20 + low_flag = True + kcal = grams * per100 / 100 + meal_total += kcal + lines.append(f" · {item}:{grams} g → {kcal:,.0f} kcal") + + for item, portion, kcal in fixed: + lines.append(f" · {item}:{portion} → {kcal:,.0f} kcal") + + lines.append(f" 小计:{meal_total:,.0f} kcal") + total += meal_total + + # 加餐 + lines.append("") + lines.append(" 【加餐】") + lines.append(" " + "-" * 40) + for item, portion, kcal in SNACK: + lines.append(f" · {item}:{portion} → {kcal:,.0f} kcal") + lines.append(f" 小计:{snack_kcal:,.0f} kcal") + total += snack_kcal + + lines += [ + "", + "=" * 44, + f" 全天合计:{total:,.0f} kcal(目标 {target:,.0f} kcal," + f"偏差 {total - target:+.0f})", + "=" * 44, + ] + + if low_flag: + lines += [ + " ⚠ 目标热量偏低,部分食材已按下限保留。建议提高活动量而非继续减食。", + "=" * 44, + ] + + lines += [ + " 说明:", + " · 主食/蛋白质克数为生熟换算后的可称量值,蔬菜均为生重。", + " · 吃法顺序建议:蔬菜 → 蛋白质 → 主食,有助血糖平稳。", + " · 同类可互换:鸡胸↔鱼虾↔瘦牛猪,杂粮饭↔红薯↔玉米。", + " · 以上为一般性营养建议,如有基础疾病请遵医嘱。", + ] + return "\n".join(lines) + + +# =========================================================================== +# 公共输入工具 +# =========================================================================== +def to_meters(height: float) -> float: + """把身高统一换算为米:大于 3 视为厘米,否则视为米。""" + return height / 100.0 if height > 3 else height + + +def validate(height_m: float, weight_kg: float) -> Optional[str]: + """返回错误信息;校验通过则返回 None。""" + if not (0.5 <= height_m <= 2.8): + return f"身高 {height_m * 100:.1f} cm 超出合理范围(50 ~ 280 cm)。" + if not (2.0 <= weight_kg <= 500.0): + return f"体重 {weight_kg:.1f} kg 超出合理范围(2 ~ 500 kg)。" + return None + + +def ask(prompt: str) -> float: + """交互式读取一个正数,输入非法时重新询问。""" + while True: + raw = input(prompt).strip() + try: + value = float(raw) + except ValueError: + print(" ✗ 请输入数字,例如 175") + continue + if value <= 0: + print(" ✗ 请输入大于 0 的数值") + continue + return value + + +def ask_text(prompt: str) -> str: + """交互式读取一行文本。""" + return input(prompt).strip() + + +def check_profile(gender_raw: str, age: int, height_raw: float, + weight_raw: float, steps: int) -> Tuple[Optional[str], Optional[str]]: + """校验性别/年龄/身高/体重/步数,返回 (错误信息, 规范化性别)。""" + gender = normalize_gender(gender_raw) + if gender is None: + return "性别无法识别:请输入 男 或 女。", None + if not (10 <= age <= 120): + return f"年龄 {age} 超出合理范围(10 ~ 120 岁)。", None + error = validate(to_meters(height_raw), weight_raw) + if error: + return error, None + if steps < 0: + return "每日步数不能为负数。", None + return None, gender + + +# =========================================================================== +# 运行入口 +# =========================================================================== +def run_bmi(height_raw: float, weight_raw: float) -> int: + """执行 BMI 计算,返回退出码。""" + height_m = to_meters(height_raw) + error = validate(height_m, weight_raw) + if error: + print(f"✗ 输入有误:{error}", file=sys.stderr) + return 1 + print() + print(render_bmi(height_m, weight_raw)) + return 0 + + +def run_calorie(gender_raw: str, age: int, height_raw: float, + weight_raw: float, steps: int, goal: str = "维持") -> int: + """执行每日热量需求计算,返回退出码。""" + error, gender = check_profile(gender_raw, age, height_raw, weight_raw, steps) + if error: + print(f"✗ {error}", file=sys.stderr) + return 1 + if goal not in GOALS: + goal = "维持" + + print() + print(render_calorie(gender, age, to_meters(height_raw) * 100, + weight_raw, steps, goal)) + return 0 + + +def run_recipe(gender_raw: str, age: int, height_raw: float, + weight_raw: float, steps: int, goal: str = "维持") -> int: + """执行每日热量计算 + 食谱生成,返回退出码。""" + error, gender = check_profile(gender_raw, age, height_raw, weight_raw, steps) + if error: + print(f"✗ {error}", file=sys.stderr) + return 1 + if goal not in GOALS: + goal = "维持" + + height_cm = to_meters(height_raw) * 100 + target = target_kcal(gender, age, height_cm, weight_raw, steps, goal) + + print() + print(render_calorie(gender, age, height_cm, weight_raw, steps, goal)) + print() + print(render_meal_plan(target)) + return 0 + + +def interactive_menu() -> None: + """无参数运行时进入交互式菜单。""" + print("=" * 40) + print(" 健康计算器") + print("=" * 40) + print(" 1. 计算 BMI") + print(" 2. 计算每日热量需求") + print(" 3. 生成每日健康食谱") + print(" 0. 退出") + print("-" * 40) + + while True: + choice = ask_text("请选择 > ") + if choice in ("0", "q", "退出"): + print("再见!") + return + if choice == "1": + run_bmi( + ask("请输入身高(厘米,如 175): "), + ask("请输入体重(千克,如 68): "), + ) + elif choice in ("2", "3"): + gender = ask_text("请输入性别(男/女): ") + age = int(ask("请输入年龄(岁,如 40): ")) + height = ask("请输入身高(厘米,如 175): ") + weight = ask("请输入体重(千克,如 68): ") + steps = int(ask("请输入每日步数(如 5000): ")) + goal = ask_text("请输入目标(维持/减脂/增肌,回车默认维持): ") or "维持" + if choice == "2": + run_calorie(gender, age, height, weight, steps, goal) + else: + run_recipe(gender, age, height, weight, steps, goal) + else: + print("⚠ 无效选择,请输入 1、2、3 或 0。") + continue + print() + print("-" * 40) + + +def main() -> None: + parser = argparse.ArgumentParser( + prog="health_calculator", + description="健康计算器:BMI 计算 + 每日热量需求 + 每日健康食谱。", + ) + sub = parser.add_subparsers(dest="cmd") + + # 子命令:bmi + p_bmi = sub.add_parser("bmi", help="计算 BMI 值") + p_bmi.add_argument("-H", "--height", type=float, + help="身高,单位厘米(如 175)或米(如 1.75)") + p_bmi.add_argument("-W", "--weight", type=float, help="体重,单位千克") + + # 子命令:calorie / recipe 共用一组个人参数 + def add_profile_args(p: argparse.ArgumentParser) -> None: + p.add_argument("-g", "--gender", help="性别:男 / 女") + p.add_argument("-a", "--age", type=int, help="年龄(岁)") + p.add_argument("-H", "--height", type=float, + help="身高,单位厘米(如 175)或米(如 1.75)") + p.add_argument("-W", "--weight", type=float, help="体重,单位千克") + p.add_argument("-s", "--steps", type=int, default=5000, + help="每日步数(默认 5000)") + p.add_argument("--goal", choices=list(GOALS), default="维持", + help="目标:维持 / 减脂 / 增肌(默认 维持)") + + p_cal = sub.add_parser("calorie", help="计算每日热量需求") + add_profile_args(p_cal) + + p_rec = sub.add_parser("recipe", help="生成每日健康食谱") + add_profile_args(p_rec) + + args = parser.parse_args() + + if args.cmd == "bmi": + height = args.height if args.height is not None else ask("请输入身高(厘米,如 175): ") + weight = args.weight if args.weight is not None else ask("请输入体重(千克,如 68): ") + sys.exit(run_bmi(height, weight)) + + if args.cmd in ("calorie", "recipe"): + gender = args.gender if args.gender else ask_text("请输入性别(男/女): ") + age = args.age if args.age is not None else int(ask("请输入年龄(岁,如 40): ")) + height = args.height if args.height is not None else ask("请输入身高(厘米,如 175): ") + weight = args.weight if args.weight is not None else ask("请输入体重(千克,如 68): ") + runner = run_calorie if args.cmd == "calorie" else run_recipe + sys.exit(runner(gender, age, height, weight, args.steps, args.goal)) + + # 未提供子命令 → 交互式菜单 + interactive_menu() + + +if __name__ == "__main__": + main()